Suriye‘de, ülkenin güneyindeki Süveyda vilayetinde Dürziler ile Bedevi aşiretleri arasında yaşanan çatışmaların ardından entegrasyon sürecine dair tartışmalar yeniden gündeme geldi.
Ülkenin kuzeydoğusunu kontrol eden Suriye Demokratik Güçleri’nin (SDG) komutanı Mazlum Abdi, Suudi Arabistan basınına verdiği demeçte, “Tek ordu, tek hükümet, tek devlet” anlayışını benimsediklerini ifade etti.
Abdi ayrıca, bazı konularda yerel yönetimlerin yetkilerinin artırılmasını öngören adem-i merkeziyetçi bir sistem talep ettiklerini belirtti.
Habertürk’e konuşan ABD’nin Ankara Büyükelçisi ve Suriye Özel Temsilcisi Tom Barrack, Abdi’nin süreci “son derece sorumlu ve akıllıca yürüttüğünü” vurguladı.
Barrack, Suriye’de entegrasyon sürecinin kaçınılmaz olduğunu da dile getirdi.
SDG’nin temelini Kürt Halk Savunma Birlikleri (YPG) oluştururken, Türkiye bu yapılanmayı “PKK’nın uzantısı ve terör örgütü” olarak nitelendiriyor.
Ankara, Suriye’deki entegrasyon sürecini dikkatle izlemeye devam ediyor.
Mazlum Abdi: ‘SDG, Suriye Savunma Bakanlığı’na dahil olacak’
SDG Komutanı Mazlum Abdi, Fransa’nın başkenti Paris’te Şam yönetimiyle gerçekleştirilecek müzakerelerin ertelenmesi üzerine 29 Temmuz’da Suudi Arabistan merkezli El-Hadath ve El Arabiya kanallarına açıklamalarda bulundu.
Abdi, SDG’nin Suriye’nin savunma sisteminin bir parçası haline gelmesi gerektiğini ifade etti.
SDG’nin, Suriye Savunma Bakanlığı’na entegre olacağını ve 10 Mart’ta merkezi hükümetle yapılan anlaşmanın Suriye’nin “tek bir bayrak ve ordu” altında birleşmesini sağladığını vurguladı.
Abdi, entegrasyon sürecinin Kürtlere anayasal güvenceler verilmeden ilerlemesinin kendileri için endişe verici olduğunu belirtti.
Şam’ın dil ve kültür konularındaki esnek tutumuna dikkat çeken Abdi, Kürtlerin yoğun olarak yaşadığı bölgelerde Arapça ile birlikte Kürtçe’nin de resmi dil olarak kabul edilmesi için taleplerinin olduğunu açıkladı.
Abdi, ayrıca Rakka, Haseke ve Deyrizor gibi bölgelerdeki yerel yönetimlerin merkezi yönetimle entegrasyonu için resmi talepleri bulunduğunu ve sürecin devam ettiğini ifade etti.
SDG’nin Türkiye ile “sürekli iletişim kanalları” olduğunu söyleyen Abdi, “Suriye’nin kuzeydoğusundaki ateşkesi kalıcı bir barışa dönüştürmeyi” hedeflediklerini vurguladı.
Abdi, Paris’te yapılması planlanan görüşmelerin Şam’ın talebi nedeniyle ertelendiğini de açıkladı.
‘Mazlum Abdi süreci sorumlu ve akıllıca yürütüyor’
Mazlum Abdi’nin açıklamalarının ardından ABD’nin Ankara Büyükelçisi ve Suriye Özel Temsilcisi Tom Barrack, entegrasyon sürecine dair kendi görüşlerini paylaştı.
Barrack, sosyal medya üzerinden Abdi’nin röportajını alıntılayarak, SDG komutanının süreçteki rolünü övdü.
Barrack, SDG ve Şam’ın çabalarının “tek ordu, tek hükümet, tek devlet” temelli ve istikrarlı bir Suriye için son derece önemli olduğunu belirtti:
“Entegrasyon ve birliği ilerletmek için yürütülen yapıcı diyaloğu takdir ediyoruz. Güvenli bir gelecek için görüşmelerin sürmesini bekliyoruz.”
Barrack, 30 Temmuz’da Habertürk’e verdiği röportajda Suriye’de entegrasyonun kaçınılmaz olduğunu ve Mazlum Abdi’nin süreci “son derece sorumlu ve akıllıca yürüttüğünü” ifade etti.
Barrack, “Hem Suriye hükümetinin bu sürece yaklaşımından hem de Mazlum Abdi’nin tutumundan gurur duyuyorum” diyerek, Abdi’nin Türkiye için bir tehdit oluşturmadığını vurguladı.
Türkiye’nin de sürece “yol gösterici şekilde” katkı sunduğunu belirten Barrack, Şam yönetiminin azınlıkları entegrasyon sürecine dahil etme konusundaki kararlılığını ifade etti:
“Yönetime gelen bu küçük grup her şeyi sorumlu bir şekilde kontrol etmeye çalışıyor ama kaynaklar sınırlı. Dünyanın da onlara gelip kaynak sağlamaya çalışması, şans vermesi gerekiyor.”
Türkiye’nin tutumu ne?
Ankara, “PKK’nın uzantısı” olarak gördüğü SDG’nin silahlarını bırakarak Şam’a entegre olmasını talep ediyor.
TRT Haber’e göre Milli Savunma Bakanlığı (MSB) kaynakları, 10 Mart anlaşmasına atıfta bulunarak, SDG’nin entegrasyonunun yıl sonuna kadar tamamlanması gerektiğini vurguladı.
MSB, daha önce de Şam’ın Türkiye’den “terörle mücadele” kapsamında eğitim, danışmanlık ve teknik destek talep ettiğini ve bu desteğin sağlandığını bildirmişti.
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, 25 Temmuz’da NTV’ye verdiği röportajda, SDG’nin “vakit kaybetmeden, gönüllülük içinde merkezi hükümetle anlaşmaya varması” gerektiğini belirtti.
Bakan Fidan, ” Güvenlik için Türkiye’nin şahit tutulması önemli… Belli şeyleri bahane ederek bu ülkede silahlı yapıların varlığının devam etmesi kabul edilebilir değil. YPG’nin silah bırakmasını bekliyoruz” açıklamasında bulundu.
Fidan, 22 Temmuz’da Ankara’da yaptığı bir açıklamada Suriye’yi bölmeye yönelik hamlelere karşı müdahale uyarısında bulunarak, “Şiddet kullanarak, bölmeye ve istikrarsızlaştırmaya doğru giderseniz, bunu kendi milli güvenliğimize yönelik doğrudan tehdit olarak algılarız ve müdahale ederiz.” dedi.
