ABD Başkanı Donald Trump ve Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin arasında gerçekleşen telefon görüşmesi, Kiev ve Batılı müttefiklerini derinden etkileyerek, Ukrayna’nın barış görüşmelerinde dışlanabileceği endişelerini yeniden gündeme getirdi.
Görüşmeden sonra Ukrayna Devlet Başkanı Volodymyr Zelensky ile irtibat kuran Trump, Putin ile yakında Suudi Arabistan’da, Ukrayna lideri olmaksızın bir araya gelme planlarını paylaştı.
Avrupa’nın Durumu
Trump ve Putin’in yapacağı görüşmenin duyurulması, Avrupa’daki liderlerde, Trump’ın Rusya ile doğrudan temaslar kurmasının bölgedeki savunma çıkarlarını zayıflatabileceği kaygısını arttırdı.
Kremlin Sözcüsü Dmitry Peskov, görüşmenin ardından Avrupa’nın rolü hakkında herhangi bir tartışma yapmanın “erken” olduğunu dile getirdi.
Uzun zamandır barış görüşmelerinin Ukrayna’yı da kapsaması gerektiğini vurgulayan Zelensky, Avrupalı liderler tarafından da bu konuda desteklenmektedir. Bununla birlikte, Zelensky ayrıca NATO üyeliği ya da benzer güvenlik garantileri talebinde de bulunuyor. Ancak ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth, Ukrayna’nın 2014 öncesi sınırlarına dönmesinin gerçekçi olmadığını belirtti ve NATO üyeliğinin masada olmaması gerektiğini ifade etti.
“Ukrayna’nın Pazarlık Pozisyonu Zayıflıyor”
Ukrayna ve Avrupa’dan gelen açıklamalar, Rusya’nın ne gibi tavizler vermesi gerektiğini belirtmeden, Ukrayna’dan beklenen tavizlerin açıkça kamuoyuna yansımasının, müzakereler henüz başlamadan Ukrayna’nın pazarlık pozisyonunu zayıflattığı şeklinde yorumlandı.
Demokratlar döneminde bile Ukrayna’nın NATO üyeliği hedefinin uzak bir ihtimal olduğunu bilen Avrupalılar, Ukrayna’nın muhtemelen toprak tavizleri vermesi gerektiğini de kabul ediyor. Ancak Trump-Putin görüşmesi ve Hegseth’in açıklamalarının hemen ardından yaşanan gelişmeler, Avrupalı yetkililerin hazırlıksız yakalanmasına neden oldu.
Zelensky, kendisinin Trump ile yaptığı telefon görüşmesi sonrasında, görüşmenin olumlu ve detaylı olduğunu belirten bir paylaşımda bulundu:
“Başkan Trump’a ortak fırsatlarımıza ve birlikte gerçek barışı nasıl sağlayabileceğimize gösterdiği samimi ilgi için minnettarım. Diplomatik, askeri, ekonomik birçok nüansı ele aldık. Başkan Trump, Putin’in kendisine söyledikleri hakkında beni bilgilendirdi. Amerika’nın gücünün – bizimle birlikte, tüm ortaklarla birlikte – Rusya ve Putin’i barışa zorlamak için yeterli olduğuna inanıyoruz.”
“ABD’den Gelen Hayal Kırıklığı”
Ancak bazı Ukraynalılar telefon görüşmesinin içeriğiyle ilgili endişelerini dile getirirken, bir askeri yetkili ABD’yi güvenilmez bir ortak olarak tanımladı. Bu kişi, telefon görüşmesinin “ABD’nin eylemlerinden kaynaklanan en büyük hayal kırıklığı” olduğunu ifade etti.
Kamuoyunda konuşma yetkisi bulunmadığı için ismini vermek istemeyen subay, “Siyasetçileriniz saygınlıklarını yitirdi. Ukrayna’nın Afganistan’dan sonraki ihanetine tanıklık edilmesi, Amerika’nın uluslararası algısı üzerinde derin etkiler bırakacaktır.” dedi.
Diğer bazı diplomatlar gibi, bu hassas konuyu rahatça tartışabilmek için isminin gizli kalmasını talep eden Batılı bir diplomat, Ukraynalıların kaçınmaya çalıştığı durumun gerçekleşmeye başladığını ifade etti.
Avrupa, ne Ukrayna ne de Avrupalılar olmadan müzakerelerin yapılmaması gerektiğini vurguluyor.
Almanya Dışişleri Bakanı, bu beklenmedik görüşme karşısında şaşkınlığını dile getirirken, “Trump yönetimi
