ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Çin’in Güney Çin Denizi üzerindeki iddialarını eleştirerek, bu durumun komşu ülkelerin egemenlik haklarını ihlal ettiğini ve Hint-Pasifik bölgesindeki barış ile istikrarı tehdit ettiğini ifade etti.
Rubio, Bakanlık web sitesinden yaptığı açıklamada, Çin’in 1982 Deniz Hukuku Sözleşmesi çerçevesinde oluşturulan bir Tahkim Mahkemesinin 2016 yılında Güney Çin Denizi ile ilgili verdiği kararı hiçe sayarak, hukuka aykırı taleplerini sürdürdüğünü ve komşu ülkelerine karşı giderek artan bir şekilde saldırgan eylemlerde bulunduğunu belirtti.
Bakan Rubio, “Pekin’in kapsamlı iddiaları, Vietnam, Filipinler, Malezya, Brunei ve Endonezya’nın egemenlik haklarını ve yargı yetkilerini ihlal ediyor ve Hint-Pasifik bölgesindeki barış, istikrar ve refahı tehdit ediyor.” şeklinde konuştu.
Tahkim Mahkemesi’nin, Çin’in Güney Çin Denizi’ndeki geniş deniz iddialarının uluslararası hukuk açısından geçersiz olduğuna dair oy birliğiyle aldığı karara dikkat çeken Rubio, bu yasal olarak bağlayıcı kararın önemli bir dönüm noktası olduğunu ve bölgedeki anlaşmazlıkların barışçıl bir şekilde çözülmesine katkı sağlayabileceğini vurguladı.
Rubio, ABD’nin özgür ve açık bir Hint-Pasifik bölgesini desteklediğini belirterek, Çin’e 2016 tarihli tahkim kararına uyması ve tehlikeli, istikrarsızlaştırıcı davranışlarından vazgeçmesi yönünde çağrıda bulundu.
Güney Çin Denizi anlaşmazlığı
Güney Çin Denizi, İkinci Dünya Savaşı sonrasında kıyıdaş ülkelerin bağımsızlıklarını kazanmalarının ardından bölge ülkeleri arasında egemenlik ihtilaflarının merkezinde yer alıyor.
Çin, 1947’de yayımladığı harita ile Güney Çin Denizi’nin yüzde 80’i üzerinde egemenlik iddiasında bulunmuş, bu bölge Filipinler, Vietnam, Brunei ve Malezya gibi ülkeler tarafından da hak iddia edilmiştir.
Çin’in bölgede ihtilaflı adalarda askeri üsler inşa etmesi ve sivil gemi filolarıyla varlık göstermesi, sadece bölge ülkeleri tarafından değil, ABD tarafından da şiddetle eleştirilmektedir.
Hollanda’nın Lahey kentindeki Daimi Tahkim Mahkemesi, 2016 yılında Filipinler’in başvurusu üzerine verdiği kararda, Çin’in Güney Çin Denizi’ndeki tek taraflı egemenlik iddialarının yasal geçerliliği olmadığını belirtmiştir.
*Fotoğraf: AP
