Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, TRT World yayınında güncel meseleler üzerine değerlendirmelerde bulundu.
Bakan Fidan, ABD Başkanı Donald Trump’ın göreve başlamasından beri uluslararası sistemin temel unsurlarının yeni bir “Amerikan bakış açısıyla” sorgulayarak tüm dünyaya “şok dalgaları” yaydığını belirtti.
Fidan, Trump’ın ABD’nin mevcut sistemden “daha fazla ne elde edebileceğini” sorgulamasına dikkat çekerek, “Onların perspektifine göre, ABD verdiğinden daha azını alıyor. Bu sebeple, tüm ilişkileri, ekonomiyi, ticareti, teknolojiyi ve güvenliği sorguluyorlar.” ifadesini kullandı.
Avrupalı aktörlerin “yeni gerçekler” karşısında ciddi endişeleri olduğunu dile getiren Fidan, bu durumun geçici olduğuna dair umutsuzluk taşıdıklarını söyledi.
Fidan, eğer bu durum süremezse alternatiflerin ve önemli konuların tartışılmaya başlandığını kaydederek, “Yeni bir güvenlik yapısının nasıl oluşturulabileceğine dair sorular gündemde. Avrupa’nın ABD’ye bağımlılığını azaltmak ve mevcut zorluklar karşısında nasıl ilerlenebileceği üzerinde düşünülüyor.” diye ekledi.
Bunların Avrupalıların kendilerine yönelttiği büyük sorular olduğunun altını çizen Fidan, bu durumun bir uyanış çağrısı olarak değerlendirildiğini belirtti.
Avrupalıların Ukrayna, Orta Doğu ve ABD’nin Avrupa’dan çekilme olasılığı gibi meselelerde etraflarına baktıklarını ve Türkiye’nin Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan liderliğinde “güvenilir ve güçlü bir ortak” gördüklerini ifade etti.
Fidan, Türkiye’nin Suriye, Irak ve diğer bölgelerde terörizmle mücadelede etkili bir liderlik sergilediğini, güvenilir bir müttefik ve ortak olma konusunda ise kendi rolünü yeniden kanıtladığını vurguladı.
Ukrayna Meselesi
Trump’ın Rusya-Ukrayna Savaşı’nda “derhal ateşkes” talep ettiğini anımsatan Fidan, olası bir barış planının zorlayıcı fakat denemeye değer bir olgu olduğunu ifade etti.
Fidan, savaşın yarattığı can kayıpları ve yıkım üzerinde durarak, “Türkiye, Ukrayna’da barışa ve yeniden inşaya katkı sağlamak için her türlü rolü üstlenmeye hazır.” dedi.
Ateşkesin yanı sıra, uygulanabilir ve uzun vadeli bir barış planı oluşturulmasının gerekliliğine işaret eden Fidan, “Şu anda ABD yönetimi, Avrupalılar ve bizler; olası ateşkes ve barış planlarının çeşitli yönleri üzerinde çalışıyoruz.” dedi.
Fidan, Türkiye’nin ateşkes görüşmelerinde yer almak ve bu konuda tekliflerde bulunmak için hazır bulunduğunu, ABD’nin ise şu anda ilk görüşmeleri yürüttüğünü belirtti.
Bakan Fidan, ABD’li yetkililerle yapılan görüşmelere dair, planın oluşturulma sürecinde olduklarını düşündüğünü ifade ederek, Avrupalıların masada olma ihtimaliyle ilgili endişelerini anladığını ancak Türkiye’nin de süreçte yer alması gerektiğini vurguladı.
Fidan, Avrupalıların bazen “aynı olgunluğu” göstermediğini belirterek, “Onlar masada olma hakkını tanımakla birlikte, Türkiye’nin de masada olmasının gerektiğini sıklıkla unutuyorlar.” dedi.
“İdeal bir dünyada Ukrayna’nın toprak bütünlüğünü korumak isteriz; ancak şu an savaş ortamındayız ve bu savaşın sonucunda bazı zor seçimler yapmak durumundayız,” diyerek mevcut durumu özetledi.
Fidan, tüm tarafların “ateşkes önceliği” üzerine düşündüğünü ifade etmekle birlikte, her iki tarafın endişelerinin farklı olduğunu ve ABD’nin arabuluculuğunun yeterli olup olmadığını sorguladıklarını kaydetti.
