Adana’da, 32 haftalık hamile bir kadın, nefes darlığı ve ani kalp ağrısı şikayetiyle hastaneye başvurdu. Yapılan tetkiklerde, kadına aort diseksiyonu ve kardiyojenik şok tanısı kondu. Kalp Damar Cerrahisi, Anestezi ve Reanimasyon, Kadın Hastalıkları ve Doğum ile Yenidoğan Anabilim Dalı öğretim üyeleri tarafından değerlendirilen hasta, acil bir şekilde ameliyata alındı. Ameliyat sırasında hem annenin yırtılan aort damarı ve aort kapağı onarıldı, hem de bebeğin doğumu başarıyla gerçekleşti. Modern tıbbi teknolojinin kullanıldığı bu zorlu süreçten hem anne hem de bebek sağlıklı bir şekilde çıktılar.
KARDİYOJENİK ŞOKLA GELEN ANNE VE ZAMANLA YARIŞ
Prof. Dr. Adem İlkay Diken, hastanın hastaneye geldiğinde yapılan tetkiklerde aort damarının patladığını ve kalbi çevreleyen boşluğa kan aktığı için kalbin baskı altında kaldığını tespit ettiklerini belirtti. Marfan Sendromu tanısı bulunan hastanın erken teşhisinin hayati önem taşıdığını vurgulayan Prof. Dr. Diken, “Marfan sendromlu hastalarda aort, normal bireylere göre çok daha erken çaplarla yırtılma riski taşımaktadır. Normalde aort çapı 4,5 santimetre üzerindeki durumlar riskli kabul edilirken, bu hastalarda 4 santim bile hayati risk oluşturabilir. Gebelik gibi fizyolojinin değiştiği dönemlerde bu risk daha da artmaktadır. Bu vaka örneği, aort anevrizması olan bireylerin erken tanı alması ve düzenli takiplerinin önemini göstermektedir” dedi.
‘ÜLKEMİZ TIBBİ LİTERATÜRÜNDE BİR İLK’
Prof. Dr. Diken, hastayı dakikalar içinde ameliyata aldıklarını belirterek, “Daha önce geçirilmiş göğüs duvarı ameliyatlarının bulunması, operasyonu daha da karmaşık hale getirdi. Bu vaka, Marfan Sendromu olan bir kadında gelişen rüptüre aort diseksiyonu nedeniyle acil doğum ve kalp ameliyatının başarıyla gerçekleştirilmesi açısından ülkemiz tıbbi literatüründe bir ilk olup, dünyada ise 10’dan az sayıda örneği bulunmaktadır. Hasta ve bebeği için olumlu sonuçlanan bu süreçte yer almak, üniversitemiz ve ülkemiz adına gurur vericidir” şeklinde konuştu.
AORTUN ÖNEMİ VE MARFAN SENDROMU RİSKİ
Aortun vücudun en büyük atardamarı olduğunu ifade eden Prof. Dr. Diken, “Aort, kalbin pompaladığı kanı tüm vücuda ulaştırmakla görevli bir damardır. Son yıllarda vücudun 24. organı olarak kabul edilmektedir. Aort hastalıklarından biri olan anevrizma, damarın olması gereken çapından yüzde 50 oranında büyümesi olarak tanımlanır. Normalde 3 santimetre olan aort çapının, 4,5 santimetreyi aşması önemli bir risktir. Yüksek tansiyon, sigara kullanımı ve bazı genetik faktörler, aort dokusunda yıpranmalara yol açarak genişlemesine neden olmaktadır. Marfan Sendromu, Loeys-Dietz Sendromu veya Ehlers-Danlos Sendromu gibi genetik hastalıklar bu durumu daha da riskli hale getirir” dedi.
‘ERKEN TEŞHİS ÇOK ÖNEMLİ’
Aort anevrizması konusunda önemli uyarılarda bulunan Prof. Dr. Diken, “Yüksek tansiyon, yoğun sigara kullanımı ve ailede aort hastalığı veya ani genç yaş ölümleri gibi faktörler önemli risklerdir. Genetik hastalıklar nedeniyle bu riskler 20’li yaşlara kadar inebilir. Erken teşhis çok kritik bir öneme sahiptir. Çünkü yırtılma sonrası gerçekleştirilen ameliyatlar, hayati riski yüzde 70–80 seviyelerine çıkarabilir. Yırtılma olmadan tanı almış hastalarda ise anevrizma ameliyatları daha güvenli bir şekilde yapılabilir. Bu nedenle ailesinde aort anevrizması ve ani kardiyak ölüm hikayesi olan, yüksek tansiyon hastaları ve sigara içen bireylerin mutlaka kalp damar cerrahisine başvurmaları gerekmektedir” ifadelerini kullandı.
MULTİDİSİPLİNER YÖNETİM BAŞARI GETİRDİ
Operasyonun başarısında en önemli etkenin multidisipliner yaklaşım olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Diken, “Bu tür karmaşık ameliyatlar sadece kalp damar cerrahisinin başarısıyla değil, deneyimli bir anestezi ekibi, kadın doğum uzmanları, yenidoğan ekipleri ve alanında tecrübeli yoğun bakım hemşireleri ile birlikte gerçekleştirilmektedir. Başkent Üniversitesi Tıp Fakültesi gibi merkezlerde, bu nedenle başarı oranları tıbbi literatüre yakın seviyelerde olmaktadır” dedi.
‘SANİYELER ÇOK DEĞERLİYDİ’
Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı-Perinatoloji Bilim Dalı Uzmanı Dr. Ümran Kılınçdemir Turgut, operasyonun kadın doğum ve yenidoğan ekibi açısından önemini vurgulayarak, “İlk geldiğinde annenin durumu oldukça kritik durumdaydı. Hızlı bir fetal değerlendirme yaptık ve bebeğin kalp atımlarında sorunlar tespit ettik. Anne ve bebeğin hayatını kurtarmak için saniyeler çok değerliydi. Ameliyat sırasında bebeği sağlıklı bir şekilde çıkardık ve yenidoğan ekibine teslim ettik. Ardından kalp damar cerrahisi ekibi oldukça zorlu bir operasyon gerçekleştirdi. Ameliyattan 2 hafta sonra anne taburcu edildi. Bebek ise erken doğduğu için bir süre daha gözlem altında olacak” dedi.
‘ÖNLEM, EN ÖNEMLİ ADIM’
Kalp hastalığı olan anneler için gebelik planlamasının kritik önem taşıdığını belirten Uzm. Dr. Ümran Kılınçdemir Turgut, “Genel olarak kalp hastalığı olan kadınlar, gebelik planlamadan önce kardiyoloji ve kadın doğum uzmanlarının onayı olmadan gebe kalmamalıdır. Aort diseksiyonu gibi ağır komplikasyonlar yaşayan annelerin çoğu maalesef hayatını kaybetmektedir. Bu nedenle önlem almak en önemli adımdır” dedi.



