Avrupa Birliği Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, yıllık “Avrupa Birliği’nin Durumu” (SOTEU) konuşmasında, “İsrailli bakanlara ve şiddet yanlısı yerleşimcilere yaptırım uygulanmasını önereceğiz. Ayrıca, Ortaklık Anlaşması’nın kısmi olarak askıya alınmasını da teklif edeceğiz” şeklinde ifadelerde bulundu. Konuşma sırasında, birçok Avrupa Parlamentosu (AP) üyesinin Gazze ile dayanışma amacıyla kırmızı giyinmesi dikkat çekti.
Ursula von der Leyen, her yıl yapılan “Avrupa Birliği’nin Yıllık Durumu” (SOTEU) konuşmasında, küresel ve bölgesel olaylara dair önemli açıklamalarda bulundu. Gazze’de yaşananların kabul edilemez olduğunu belirten Leyen, AB’nin, İsrail’e karşı yaptırımlar konusunda bir uzlaşmaya varamamasının, felç olmuş bir durum olarak değerlendirilemeyeceğini ifade etti. Birliğin ilerlemesi için çeşitli önlemler önerileceğini vurgulayan Leyen, “İsrailli aşırı görüşlü bakanlara ve şiddet yanlısı yerleşimcilere yaptırım uygulanmasını önereceğiz. Ayrıca, ticaretle ilgili konularda Ortaklık Anlaşması’nın kısmi olarak askıya alınmasını da teklif edeceğiz” dedi. Leyen’in konuşması sırasında, İsrail’in Gazze’deki insanlık krizine dikkat çekmek isteyen bazı AP üyelerinin giydiği kırmızı kıyafetler ise ilgiyle karşılandı.
“Yeni bir Avrupa ortaya çıkmalıdır”
Leyen, ayrıca AB’nin Ukrayna ve Gazze’deki savaşlar gibi konularda atacağı adımlara ilişkin de değerlendirmelerde bulundu. Komisyon Başkanı, “Avrupa, birçok büyük gücün ya umursamaz ya da Avrupa’ya açıkça düşman olduğu bir dünyada, kendi yerini korumak zorundadır. Bu, emperyal hırsların ve savaşların hüküm sürdüğü bir ortamda, bağımlılıkların acımasızca silaha dönüştüğü bir dünyadır. Tüm bu nedenlerle yeni bir Avrupa ortaya çıkmalıdır” dedi.
“Rusya’nın ‘diplomasi’ anlayışını anladık”
Ukrayna’daki savaşın sona erdirilmesine yönelik çabalara destek vermeye devam edeceklerini belirten Leyen, “Hepimiz, Rusya’nın ‘diplomasi’ derken neyi kastettiğini gördük. Putin, Ukrayna Devlet Başkanı Vladimri Zelenskiy ile görüşmeyi reddetti ve geçtiğimiz hafta en büyük sayıda balistik füze ve insansız hava aracı saldırısını gerçekleştirdi. Donetsk’teki köye yapılan füze saldırısında emeklilik maaşını almak için bekleyen insanlar hedef alındı ve 20’den fazla kişi hayatını kaybetti” dedi.
“Polonya ile tam dayanışma içindeyiz”
Von der Leyen, Polonya ve Avrupa’nın hava sahasının 10’dan fazla Rus Shahed tipi insansız hava aracı ile ihlal edildiğini belirterek, “Avrupa, Polonya ile tam dayanışma içindedir” ifadesini kullandı.
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in açık bir mesaj gönderdiğine dikkat çeken Leyen, Avrupa’nın da buna yanıt vermesi gerektiğini vurguladı. “Rusya’yı müzakere masasına oturtmak için daha fazla baskı yapmalıyız. Daha fazla yaptırım gerekiyor. Şu anda ortaklarımızla birlikte 19’uncu yaptırım paketi üzerinde çalışıyoruz. Özellikle Rus fosil yakıtlarını daha hızlı bırakmayı, gölge filoyu ve üçüncü ülkeleri mercek altına alıyoruz” şeklinde konuştu.
“Bu Rusya’nın savaşı, bedelini ödemesi gereken de Rusya’dır”
Avrupa’nın şimdiye kadar Ukrayna’ya 170 milyar euro askeri ve mali yardım sağladığını belirten Leyen, daha fazlasının gerektiğini ifade etti. “Bu yük, yalnızca Avrupalı vergi mükelleflerinin omuzlarına bırakılmamalıdır. Bu Rusya’nın savaşı ve parayı Rusya’nın ödemesi gerekiyor. Hızla dondurulmuş Rus varlıkları temelinde Ukrayna’nın harp çabalarını finanse edecek yeni bir çözüm üzerinde çalışmalıyız” dedi. Leyen, Rus varlıkları kullanılarak Ukrayna’ya “tazminat kredisi” sağlanabileceğini, bu kredinin yalnızca Rusya savaş tazminatı ödediğinde geri ödeneceğini açıkladı. Ayrıca, varlıkların kendilerine dokunulmayacağını ve riskin kolektif olarak üstlenileceğini belirtti.
“Gazze’de yaşananlar dünya vicdanını sarstı”
Leyen, Gazze ve AB’nin İsrail’e yaptırımlar konusunda adım atamamasından duyduğu hayal kırıklığını dile getirerek, “Gazze’de yaşananlar dünyanın vicdanını sarstı. Yiyecek isterken öldürülen insanlar ve hayatlarını kaybeden bebeklerini tutan annelerin görüntüleri gerçekten feci. Bu nedenle bu konuya çok net bir mesajla başlamak istiyorum. İnsan eliyle oluşturulan kıtlık asla bir savaş silahı olamaz. Çocuklar hatırına, insanlık hatırına bu sona ermeli” ifadelerini kullandı. Bu sözler, Gazze ile dayanışma için kırmızı giyinen vekiller tarafından coşkulu alkışlarla karşılandı.
AB’nin adım atamıyor oluşunun neden olduğu hayal kırıklığını anladığını belirten Leyen, “Birçok üye ülke kendi başına harekete geçti. Bizim tarafımızda ise ‘Horizon Europe’ fonunun bazı bölümlerini askıya alma teklifimiz var ama bu çoğunluk desteğine ulaşamadığı için ilerletilemedi. Bunu aşmalıyız. Felç olmuş gibi kalmayı göze alamayız. Bu nedenle ilerlemenin önünü açmak için bir dizi önlem paketi önereceğim” dedi.
İsrailli bakanlara yaptırım teklif edeceğini duyurdu
Leyen, AB Komisyonu olarak ellerinden gelen her şeyi yapacaklarını ifade ederek, “İsrail’e ikili desteğimizi askıya alacağız. Bu alanlardaki tüm ödemeleri durduracağız, ancak İsrail sivil toplumu ile yürüttüğümüz çalışmalar etkilenmeyecek. İkinci olarak, Konseye iki ilave öneride bulunacağız. İsrailli aşırı görüşlü bakanlara ve şiddet yanlısı yerleşimcilere yaptırım uygulanmasını önereceğiz. Ayrıca, ticaretle ilgili konularda Ortaklık Anlaşması’nın kısmi olarak askıya alınmasını da teklif edeceğiz. Çoğunluğu sağlamanın zor olacağını biliyorum. Atılacak her adım bazılarına fazla, bazılarına ise az gelebilir. Ancak Parlamento, Konsey ve Komisyon olarak sorumluluklarımızı üstlenmemiz gerekiyor” dedi.
“ABD ile ticaret anlaşmasına yönelik tepkileri anlıyorum”
ABD ile ticaret anlaşmasına da değinen Von der Leyen, “Yaz boyunca üzerinde çalıştığımız anlaşma konusunda pek çok şey duydum. İlk tepkileri anlıyorum” şeklinde konuştu. ABD ile ticari ilişkilerin büyük önem taşıdığını vurgulayan Leyen, “Her yıl ABD’ye 500 milyar euronun üzerinde mal ihraç ediyoruz. Milyonlarca kişinin işi buna bağlı. Komisyon Başkanı olarak insanların işleri ya da geçim kaynaklarıyla asla kumar oynayamam. Bu nedenle sanayilerimiz ve pazar erişimini korumak amacıyla bir anlaşma yaptık” dedi.
Çok sayıda vekil, Gazze ile dayanışma için kırmızı giyindi
Avrupa Parlamentosu’nda birçok vekilin, Von der Leyen’in konuşması sırasında Gazze ile dayanışma göstermek amacıyla kırmızı giyinmeleri dikkatleri çekti. Sol grubu tarafından organize edilen eyleme, Sosyal Demokratlar ve Yeşiller siyasi gruplarından da destek geldi. Parlamenterler, SOTEU konuşmasından önce Gazze ile dayanışma için bir dakikalık saygı duruşu da düzenledi.
Bajada: “Kan dökülmesine derhal son verilmesi çağrısında bulunmak istedik”
Eyleme destek veren parlamenterlerden Thomas Bajada, basına yaptığı açıklamada, “AP üyeleri olarak bugün SOTEU konuşması sırasında Gazze için bir protesto amacıyla kırmızı giyindik. Masum hayatları anmak ve kan dökülmesine derhal son verilmesi çağrısında bulunmak istedik
