ABD ile Brezilya arasındaki gerilim, yargı krizi haline gelmiş durumda. Trump yönetimi, Brezilya Yüksek Mahkemesi Yargıcı Alexandre de Moraes’i açıkça hedef alarak, Bolsonaro yanlılarının 8 Ocak’ta gerçekleştirdiği Kongre baskınını soruşturan Moraes’in “ifade özgürlüğünü ihlal ettiği” iddialarıyla ABD Hazine Bakanlığı tarafından yaptırım listesine alındığını duyurdu.
Brezilya’da eski Devlet Başkanı Jair Bolsonaro’nun seçim sonuçlarını tanımayı reddetmesi ve destekçileriyle birlikte anayasal düzeni tehdit ettiği suçlamaları üzerine soruşturmalar hız kazandı. Bu süreçte Yüksek Mahkeme Yargıcı Alexandre de Moraes, önemli kararlar aldı:
– Bolsonaro’ya ev hapsi ve elektronik kelepçe uygulanmasına hükmetti.
– Sosyal medyada dezenformasyon yaydığı gerekçesiyle bazı içerikleri yasakladı ve hesaplara müdahale etti.
Bu kararlar, Donald Trump ve ABD’deki sağ çevreler tarafından “otoriterlik” olarak değerlendirildi.
Trump yönetimi, Moraes ve ailesine yönelik şu yaptırımları uygulamaya koydu:
– Global Magnitsky Yasası kapsamında Moraes’in ABD’deki tüm mal varlıkları donduruldu.
– ABD vatandaşlarının Moraes ile herhangi bir ticari faaliyette bulunması yasaklandı.
– Moraes ve ailesinin ABD vizeleri iptal edildi.
– Brezilya’dan ithal edilen bazı ürünlerde gümrük tarifesi %50’ye çıkarıldı.
Trump, konuyla ilgili açıklamasında, “Moraes yargı bağımsızlığı kisvesi altında otoriterlik yapıyor. Bolsonaro’ya karşı yürütülen dava siyasidir” ifadelerini kullandı.
BREZİLYA’DAN TEPKİ: “EGEMENLİĞİMİZE MÜDAHALE”
Brezilya Devlet Başkanı Lula da Silva, yaptırımları “uluslararası hukuk ve yargı bağımsızlığına açık saldırı” olarak nitelendirdi. Dışişleri Bakanlığı, ABD’ye nota verilmesi konusunu değerlendiriyor. Lula, “Bir ülkenin yargısına dışarıdan baskı kurulamaz. Bu, egemenlik ihlalidir” dedi.
Yargıç de Moraes ise, “Görevimi sonuna kadar yerine getireceğim. ABD’nin baskısı beni durduramaz.” şeklinde bir açıklama yaptı.
