Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2024 yılına ait konut satış istatistiklerini açıkladı. Buna göre, bu yıl 1 milyon 478 bin 25 konut satışı gerçekleştirildi ve bunlardan 158 bin 486’sı ipotekli olarak kaydedildi. Kredili satışların toplam içindeki payı ise yüzde 10,7 seviyesinde kaldı.
Bu oran, verilerin açıklanmaya başlandığı son 12 yılda görülen en düşük düzey olarak kayıtlara geçti. Ancak, konut satış adedi yine de son yılların en yüksek dördüncü rakamını gösterdi.
İpotekli satışların toplam satışlar içerisindeki payı, önceki yıllarda sırasıyla yüzde 14,5 (2023), yüzde 18,9 (2022), yüzde 19,7 (2021), yüzde 38,2 (2020) ve yüzde 24,7 (2019) gibi oranlar almıştı. Kredili satışların en yüksek gerçekleştiği yıl ise 2013’tü; bu yıl yüzde 39,8 oranıyla ipotekli satış adedi 460 bin 112 olarak belirlendi.
İpotekli satışlarda zirve 2020’de görüldü
2020 yılı, Türkiye genelinde en fazla ipotekli konut satışının gerçekleştiği dönem oldu ve bu sayı 573 bin 337 olarak kaydedildi. Kovid-19 önlemlerinin uygulandığı ve sokağa çıkma yasaklarının bulunduğu bu yılın haziran ayında kamu bankalarının uyguladığı düşük faiz oranları, yüksek satış rakamlarında etkili oldu. Bu dönemde konut kredisi oranları birinci elde yüzde 0,64, ikinci eldeyse yüzde 0,74’e düştü ve böylece 2020, tüm zamanların yıllık satışı için rekor kırdı.
“İpoteksiz satışlarda rekor seviyeye ulaşıldı”
Gayrimenkul iktisatçısı Ahmet Büyükduman, AA muhabirine yaptığı açıklamada, kredi oranlarının satış sayılarını etkileyen temel faktör olduğunu belirtti. Faizlerin yükselmesi ile birlikte ipotekli satışların azalmasına rağmen, ipoteksiz satışların arttığını ifade eden Büyükduman, “Geçen yıl ipotekli satışlar dip seviyeye ulaşırken, ipoteksiz satışlar 1 milyon 320 bin adetle rekor kırdı.” dedi.
Büyükduman, Türkiye’de demografik dinamiklerin konut satışlarının yıllık ortalama yüzde 2,2 artmasını gerektirdiğini vurguladı ve şu şekilde devam etti:
“Bu bakımdan 1,5 milyon adetlik satışın piyasada hala bir potansiyel bulunduğunu gösteriyor. 4 yıl önce 1,5 milyon seviye olan konut satışlarının 1,6 milyonu geçmesi gerekiyordu. Geçen yılın ikinci yarısında artan konut satışları, faizlerin düşmesiyle fiyat artışına yönelik bir taleptir. 2025 yılında, ipotekli satışların 225-250 bin arasında olacağını ve toplam satışların ise 1,55-1,6 milyon civarında gerçekleşeceğini tahmin ediyoruz.”
“İpotekli satışlarda artış bekleniyor”
İstanbul Ticaret Odası (İTO) Gayrimenkul Hizmetleri Meslek Komitesi Başkanı Hakan Akdoğan, 2024’te ipotekli satışların en düşük seviyeye ulaştığını, bunun sebepleri arasında yüksek faiz oranları ve krediye erişimdeki zorluklar bulunduğunu aktardı.
Akdoğan, son iki ayda Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın (TCMB) faiz indirimine gitmesinin sürecin önemli bir aşaması olduğunu dile getirerek, “Bu yıl konut kredilerine erişim kolaylaşacak ve faizlerdeki düşüş ile birlikte ipotekli satışlarda artış olacağını düşünü
