2025 Nobel Tıp Ödülü, insan bağışıklık sisteminin kendini düzenleme mekanizmasını keşfeden üç bilim insanına verildi. Mary E. Brunkow, Fred Ramsdell ve Shimon Sakaguchi, bağışıklık sistemindeki dengeyi sağlayan ve vücudun kendi dokularına saldırmasını engelleyen düzenleyici T hücrelerinin (Treg hücreleri) işleyişini ortaya koydu. Bu önemli keşif, otoimmün hastalıklar ve kanser tedavileri alanında devrim niteliğinde bir anlayış sundu.
LUPUS VE TİP 1 DİYABET GİBİ HASTALIKLARI ANLAŞILMASINA YARDIM ETTİ
Nobel Komitesi, üç bilim insanının çalışmalarının “yeni bir araştırma alanının temellerini attığını” belirtti ve bu sayede kanser ile otoimmün hastalıkların tedavisinde yenilikçi yaklaşımlar geliştirildiğini vurguladı.
Brunkow, Ramsdell ve Sakaguchi’nin “periferik bağışıklık toleransı” konusundaki keşifleri, romatoid artrit, tip 1 diyabet ve lupus gibi hastalıkların anlaşılmasında önemli bir rol oynadı.
Tıp alanındaki laureatların seçimi, İsveç’in Karolinska Enstitüsü tıp üniversitesi tarafından gerçekleştiriliyor ve kazananlar toplamda 11 milyon İsveç kronu (yaklaşık 1.1 milyon dolar) ödül alıyor.
PREFERİK BAĞIŞIKLIK TOLERANSI NEDİR?
Periferik bağışıklık toleransı, bağışıklık sisteminin kendi dokularına saldırmasını engelleyerek dengeyi korumasına yardımcı olan temel mekanizmalardan biri olarak tanımlanmaktadır. Bu buluş, otoimmün hastalıkların anlaşılması ve tedavisi açısından büyük önem taşımaktadır.
GEÇEN YIL KİMLER KAZANMIŞTI?
Geçen yılki Tıp Ödülü, mikroRNA üzerine yaptıkları çalışmalarla Victor Ambros ve Gary Ruvkun’a verilmişti.
Önümüzdeki günlerde Fizik, Kimya, Edebiyat, Ekonomi ve Barış alanlarında da bu yılın kazananları açıklanacak.
NOBEL ÖDÜLLERİ
Nobel Ödülleri, İsveçli Alfred Nobel’in vasiyeti doğrultusunda ölümünden sonra 9 Haziran 1900’de kurulan Nobel Vakfı tarafından verilmektedir.
Bu ödüller, İsveç Kraliyet Bilimler Akademisi, İsveç Akademisi, Karolinska Enstitüsü ve Norveç Nobel Komitesi tarafından fizik, kimya, edebiyat, barış ve tıp alanlarında en başarılı kabul edilen kişiler veya kuruluşlara verilmektedir.
Buna ek olarak, Nobel Ekonomi Ödülü 1968 yılında İsveç Merkez Bankası’nın Alfred Nobel’in anısına ekonomi dalında ödül verilmesini kararlaştırmasıyla, ilk kez 1969 yılında verilmiştir.
Nobel Ödülleri, her yıl Alfred Nobel’in ölüm yıl dönümü olan 10 Aralık’ta düzenlenen bir törenle sahiplerine takdim edilmektedir.
Öte yandan, ödüllerin 1901 yılındaki başlangıcından bu yana verilmediği birkaç yıl olmuştur. Toplamda 49 defa yapılan ödül iptallerinin çoğu Birinci ve İkinci Dünya Savaşları sırasında gerçekleşmiştir.
