Almanya ve İngiltere, tarihi bir savunma anlaşmasına imza attı.
Bu anlaşmada öne çıkan madde, tarafların birine yönelik bir saldırı durumunda diğerine destek verme taahhüdüdür.
Aynı zamanda, iki ülke NATO’nun kurucu antlaşmasının beşinci maddesine olan bağlılıklarını da vurgulamaktadır.
Beşinci madde, bir üye ülkeye saldırı olması halinde diğer tüm üyelerin savunma harekâtına katılmasını öngörmektedir.
İki ülke arasında imzalanan bu 23 sayfalık metin, İkinci Dünya Savaşı’ndan bu yana yapılan ilk savunma anlaşması olma özelliği taşımaktadır.
Almanya Başbakanı Friedrich Merz, 17 Temmuz Perşembe günü gerçekleştirilen imza töreninde “Bugün, Almanya ve İngiltere ilişkileri açısından tarihi bir gün” ifadelerini kullandı.
Merz, BBC’ye verdiği röportajda, Rusya’nın büyük bir tehdit oluşturduğunu belirterek, “Bu durum sadece Ukrayna için değil, bizim barışımıza, özgürlüğümüze ve Avrupa’daki siyasi düzene yönelik bir tehdit” şeklinde konuştu.
Merz’in Londra’daki ziyareti, Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’un 8-11 Temmuz tarihleri arasında gerçekleştirdiği resmi İngiltere ziyaretinin hemen ardından gerçekleşti.
Bu ziyaretler, Avrupa’nın üç büyük gücünün, kıtaya yönelik artan tehditler ve ABD ile olan ittifakın sorgulandığı bir dönemde işbirliğini güçlendirme çabası olarak değerlendiriliyor.
Merz, törende yaptığı konuşmada, “Savunma, dış politika ile birlikte ekonomi ve iç politika alanlarında da işbirliğimizi artırmayı hedefliyoruz” dedi.
‘NATO’nun kredibilite açığına işaret ediyor’
Ekonomi ve Dış Politika Araştırmalar Merkezi (EDAM) Direktörü Sinan Ülgen, iki NATO üyesinin, ittifak dışında karşılıklı bir savunma anlaşması imzalamasının “NATO bağlamında oluşan kredibilite açığına işaret ettiğini” belirtti.
Ülgen, BBC Türkçe‘ye yaptığı açıklamada, NATO müttefiklerinin ortak güvenlik anlaşmaları imzalamasının “normalde olağan bir durum olmadığını” ifade etti.
Bu durumu, Avrupa’da Donald Trump yönetimindeki ABD’nin öngörülemez bir ortak olarak algılanmasına bağlıyor:
“Bu durum söz konusu olduğunda [Avrupa ülkeleri], kendi ulusal güvenlikleri için Amerikan desteği ve uygulanabilir bir beşinci madde opsiyonuna ek olarak, bu tür ikili anlaşmalara yönelmeyi tercih ediyor.”
Ülgen, bu antlaşmanın, İngiltere’nin Fransa ile imzaladığı anlaşma ile birlikte değerlendirilmesi gerektiğini vurguladı:
“Amerika’nın NATO’nun Avrupa ülkelerine sağladığı nükleer şemsiyenin sorgulanır hale gelmesiyle, Avrupa’nın nükleer silahlara sahip iki ülkesinin kendi nükleer doktrinlerini, Avrupa’nın güvenliği için nasıl kullanabileceklerine dair yeni bir dönemi işaret ediyor.”
İngiltere ve Fransa, Macron’un ziyareti sırasında nükleer caydırıcılık konusunda koordinasyonu öngören Northwood Deklarasyonu’nu imzaladı.
İngiltere Başbakanı Keir Starmer, 10 Temmuz’da Macron ile düzenlediği ortak basın toplantısında, “Bugünden itibaren düşmanlarımız, bu kıtaya yönelik büyük bir tehdidin, iki ülkeden birden yanıt verilmesine neden olacağını bilecek” dedi.
Anlaşmanın içeriğinde neler var?
Kensington Anlaşması, Londra ve Berlin arasında savunma, ekonomi, bilim ve yasa dışı göçle mücadele konularında daha yakın işbirliği öngören projeleri ve hedefleri içermektedir.
Anlaşma, Ukrayna’ya askeri destek ve ortak savunma sanayii üretimi gibi konuları da kapsamaktadır.
Bu çerçevede, Boxer zırhlı araçları ve Eurofighter Typhoon savaş jetlerinin ortak üretimi için adımlar atılması ve savunma ihracatının artırılması beklenmektedir.
Ayrıca, Almanya’nın yasa dışı göçe karşı yeni önlemler alması da anlaşmanın bir parçasıdır.
Berlin’in yıl sonuna kadar insan kaçakçılarının Manş Denizi’nde kullanmak üzere edindiği küçük botlar için depolara yönelik yeni tedbirler alması öngörülmektedir.
Bunun yanı sıra, seyahat kolaylığı, öğrenciler için okul seyahatleri ve Londra ile Almanya arasında direkt tren bağlantısı gibi raylı sistemlerde işbirliği yapma maddeleri de yer almaktadır.
