Rusya-Ukrayna Savaşı, uluslararası gerilimlerdeki artışla birlikte ülkeleri silahlanma konusunda harekete geçiriyor.
Farklı bölgelerde yerel çatışmalar meydana gelirken, bazı gerilimler dünya genelinde geniş çaplı etkilere yol açma potansiyeli taşıyor.
Özellikle Çin-Tayvan arasındaki gerginlikler, Filipinler ve Japonya’yı da silahlanma politikaları geliştirmeye yönlendiriyor. Aynı zamanda, Rusya-Ukrayna Savaşı, Avrupa’daki güç dengelerini de önemli ölçüde etkiliyor.
Uluslararası Stratejik Araştırmalar Enstitüsü’nün gerçekleştirmiş olduğu araştırmaya göre, 2024 yılında dünyada silahlanmaya yönelik harcamanın 2.46 trilyon doları bulacağı öngörülüyor. Bu rakam, Rusya’nın gayrisafi milli hasılasının yaklaşık 2 trilyon dolar olduğu düşünüldüğünde, harcamaların büyüklüğünü gözler önüne seriyor.
Avrupa özelinde yapılan analizler, 2024 yılında savunma harcamalarının önceki yıla göre yüzde 11 oranında bir artış gösterdiğini belirliyor. Bu artışın son 10 yıldır kesintisiz bir şekilde devam ettiği dikkat çekiyor.
Rusya’nın, Ukrayna ile sürdürdüğü savaş sürecinde 2024 yılı için silah harcaması 462 milyon dolar olarak kaydedildi. Bu miktar, Rusya’nın gayrisafi milli hasılasının yaklaşık yüzde 7’sine denk geliyor.
ASYA’DA ÇİN ÖN PLANA ÇIKIYOR
Tayvan ile yaşanan krizler, bölgede gerilimi artırırken Çin de savunma bütçesini sürekli olarak yükseltmeye devam ediyor.
2024 yılı itibarıyla Çin, savunma bütçesini bir önceki yıla göre yüzde 7.4 oranında artırdı. Asya genelindeki ortalama savunma bütçesi artışı ise yüzde 3.9 düzeyinde gerçekleşti.
Filipinler ve Japonya, ABD ile askeri iş birliklerini güçlendiriyor. Filipinlerin ABD’den aldığı Typhon orta menzilli füze sistemi, Çin tarafından bir tehdit olarak değerlendiriliyor. Güney Çin Denizi’nde Filipin Donanması ile Çin Donanması arasında gerginlikler yaşanıyor, bu durumun çatışmaya dönüşme ihtimali bulunuyor.
AFRİKA’DA CEZAYİR BİRİNCİ
Afrika’da silahlanma konusunda öne çıkan ülke Cezayir oluyor. Cezayir, Rusya’dan aldığı Su-57 savaş uçakları ile birlikte 2024 yılında 18 milyar doları aşan bir silah harcamasına imza atıyor.
Cezayir’in komşusu Fas ise 5 milyar dolarlık harcamasıyla ikinci sırada yer almakta. İki ülke arasında zaman zaman politik krizler yaşanması dikkat çekiyor.
Ayrıca Fas ve Cezayir dışında, Burkina Faso, Mali ve Nijer de savunma harcamalarını büyük oranda artırdı. Nijer, savunma bütçesini yüzde 32 oranında yükseltirken, Burkina Faso yüzde 23 oranında bir artış gerçekleştirdi.
Batı Afrika Ekonomi Topluluğu’ndan (ECOWAS) ayrılan üç ülke, Rusya ile ilişkilerini güçlendirmeye devam ediyor. Bu üç ülke, birlikte Sahel Devletleri Konfederasyonu’nu kurma kararı alarak Afrika’da yeni bir siyasi tavır sergiliyor.
