Bilim ve Teknolojide Avrupa İşbirliği (COST) Programı çerçevesinde Ondokuz Mayıs Üniversitesi’nde yürütülen “Etlik Piliç ve Yumurta Tavuklarında Nanoplastiklerin Eliminasyonu Üzerine Probiyotik ve Bentonit Uygulamalarının Etkileri Projesi”nde nanoplastiklerin bağırsak florası üzerindeki etkileri titizlikle inceleniyor. Amaç, zararlı maddelerin vücutta birikimini önlemek için probiyotik bakterilerin kullanılmasıdır.
OMÜ Ziraat Fakültesi Zootekni Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ergin Öztürk, dünya genelinde yaygın bir plastik kirliliğinin olduğunu ve bu durumun canlılar üzerinde olumsuz etkiler yarattığını ifade etti.
Öztürk, nanoplastiklerin hem doğrudan hem de tüketilen gıdalar aracılığıyla insan sağlığını tehdit ettiğini belirtti. “Nanoplastikler hücre ve dokuya geçebiliyor, akciğer ve kalp gibi hassas organlarda bulunabiliyor. Bu nedenle tedbir alınması gereken bir durum. Biz de bu konuyu araştırmayı planladık. Araştırmanın ilk aşamasında, hayvanların (tavukların) doku ve organlarına geçebilen nanoplastik miktarını belirleyeceğiz. İkinci aşamada ise nanoplastiklerin doku ve organlara geçmeden atılabilme ve eliminasyon süreçlerini inceleyeceğiz,” dedi.
Plastiklerin insan sağlığına olan tehditine dikkat çeken Öztürk, farkındalık oluşturmayı amaçladıklarını vurguladı. “Plastikler, karada, havada ve suda her üç ortamda da mevcut. Gözle görünmeyebiliyorlar. Dolayısıyla hepimiz plastik toksisitesine maruz kalabiliriz. Araştırmacılar, bunun hangi seviyelerde olduğunu belirlemek için yoğun bir çalışma yürütüyorlar,” şeklinde konuştu.
“ÖNÜMÜZDEKİ 3 YILLIK SÜREÇTE BU KONUYU YOĞUN ŞEKİLDE ÇALIŞACAĞIZ”
Öztürk, araştırmanın ilerleyen aşamalarında doku ve organlarda biriken nanoplastik miktarını değerlendireceklerini kaydederek, “Son aşamamızda da nanoplastiklerin doku ve organlara geçmeden nasıl bertaraf edileceği ve toksisiteyi nasıl giderebileceğimiz konusunda çalışmalar yapacağız. Bu proje, Avrupa Birliği çerçevesinde 2021’de başladı ve bu yıl sona erecek. Ancak, 2025 sonrasında da araştırmalarımıza devam etmeyi planlıyoruz. Hazırladığımız projeler mevcut. Muhtemelen önümüzdeki 3 yıla damgasını vuracak bir çalışma yürüteceğiz. Elde ettiğimiz sonuçlar doğrultusunda, daha uzun vadeli projeler de geliştirebiliriz. Projenin sonucu itibarıyla, nanoplastiklerin kanatlı et ve yumurtalarına ve diğer organlara geçebilme potansiyeli ile eliminasyonu konularında önemli bilgiler elde edilmesi hedefleniyor.”
